De grachtengooi der MFVU
Iedere januari vindt er een speciaal moment plaats; de wissel-ALV. Dit is het moment waarop het nieuwe bestuur wordt ingeslagen en de penning omgehangen krijgt. De penning is het eremetaal welke gedragen dient te worden tijdens alle officiële bijeenkomsten. De huidige penningen stammen uit het jaar van het 71e bestuur (2022). Zij hebben ervoor gekozen om de speldjes om te vormen naar een penning.
Heeft de MFVU daarvoor dan nooit penningen gehad? Min of meer, het waren namelijk geen penningen maar sigilla. In dit sigillumtijdperk in de jaren ’60-’70 begon de MFVU een linkse politieke switch te maken, waar zij destijds zeer rechts was. Als afkeer naar alles wat maar rechts was, heeft het bestuur in die tijd besloten om samen met de andere geneeskundevereniging in Amsterdam, de MFAS, alle sigilla symbolisch in de gracht te gooien. In deze tijd werd dit als een radicaal en moedig gebaar beschouwd, maar helaas zijn hierdoor bijna alle sigilla verloren gegaan.
Jaren geleden dook er tijdens het schoonmaken van de grachten een exemplaar op, deze werd herleid naar onze vereniging. Dit exemplaar heeft altijd aan onze bar gehangen. Echter, door de rijke geschiedenis die er aan verbonden is, is er besloten om dit waardevolle sigillum veilig op te bergen in de kluis. Deze ligt hier tot op de dag van vandaag.
Dubbeltjes sparen voor de VU
Waarschijnlijk kan jouw moeder of oma zich nog wel herinneren dat er vroeger bij haar thuis een groen blikken busje op het dressoir stond. In dit busje werden stuivers en dubbeltjes gestopt die van het huishoudgeld overbleven. Je kan het je misschien moeilijk voorstellen, maar aan deze muntjes heeft de VU haar bètafaculteit en Medische Faculteit voor een groot deel te danken. De spaarbusjes zijn een onmiskenbaar erfstuk in de geschiedenis van de VU.
In de jaren dertig kreeg de VU nog geen geld van het rijk en werd zij volledig gefinancieerd door vrijwillige bijdragen van het volk. In 1905 werd er door Koningin Wilhelmina in de onderwijswet besloten dat de VU twee extra faculteiten moest opzetten om in de toekomst volwaardige diploma’s te mogen verstrekken. Tijdens de jubileumfeesten werd er geld ingezameld om deze faculteiten te realiseren. De mannelijke leden van de Vereeniging voor Hooger Onderwijs op Gereformeerde Grondslag hadden geld bij elkaar verzameld, maar helaas bleek een bètafaculteit veel duurder dan de reeds bestaande faculteiten.
Mevrouw Verdam-Okma, de vrouw van VU-curator Dhr. J. Verdam, opperde tijdens de 50e verjaardag van de universiteit in 1930 het idee om een beroep te doen op de huisvrouwen: “Als wij vrouwen nu elke week één dubbeltje opzij leggen voor de VU, dan kunnen wij op de honderdste geboortedag van Abraham Kuyper een mooi bedrag aanbieden waardoor de VU kan uitbreiden.”. Dit zogenaamde Vrouwen VU-hulp plan (VVH) viel in goede aarde en binnen de kortste keren telde het project ruim 115.000 spaarsters. In 1937
was er een opbrengst van 300.000 gulden waardoor de bètafaculteit kon worden opgezet.
Het aantal spaarsters was aanzienlijk - en zou - na een zeer tijdelijke inzinking na 1937 - ook in moeilijke tijden van crisis en oorlog doorgroeien. Ook in de decennia daarna zou de groei onverminderd doorgaan tot het hoogtepunt omstreeks 1966-67, toen er meer dan 115.000 spaartsers waren. Bij het 75-jarig bestaan van de VU in 1955 slaagde de Vereniging erin meer dan een miljoen gulden bij elkaar te brengen als jubileumactie. Rond 1960 werd het hoogtepunt bereikt, met rond de 220.000 leden, begunstigers, donateurs en spaarsters.
Er werd altijd gespaard voor doelen die betekenis hebben voor de vrouwen. Zo hebben zij onder andere gespaard voor de kinderpoli, het VUmc en uiteraard de Medische Faculteit.
Helaas is de VVH in 1992 officieel opgeheven. Ondanks dat het netwerk niet meer bestaat, mag er nooit vergeten worden wat voor succes deze organisatie is geweest. In de Hortus is daarom een standbeeld te vinden van een vrouw met haar blikken busje. Dit staat symbool voor alles wat de Vrouwen VU-hulp heeft bereikt.
De informatie komt uit Groei en ontwikkeling van de VU-familie in beeld. Geschreven door A.L. Tervoort (2005).